علي محمد ميرجليلى
183
وافي ( مبانى و روشهاى فقه الحديثى در آن ) ( فارسى )
اين برداشت ، اضافه كردن احاديث به ضمير متكلم ( احاديثنا ) مىباشد . « 1 » ب - در روايتى وارد شده است : مَنْ طَلَبَ الْعِلْمَ لِيُباهِىَ بِهِ الْعُلَماءَ اوْ يُمارِىَ بِهِ السُّفَهاءَ اوْ يَصْرِفَ بِهِ وُجُوهَ النَّاسِ فَلْيَتَبَوَّءْ مَقْعَدَهُ مِنَ النَّارِ ، انَّ الرِّئاسَةَ لا تَصْلُحُ الّا لِاهْلِها ؛ كسى كه به كسب دانش بپردازد تا به وسيلهء آن بر دانشمندان فخر فروشد ، يا با نادانان به جدال پردازد ، يا توجه مردم را به خود جلب كند ، اهل دوزخ است ؛ زيرا رياست تنها سزاوار كسانى است كه لياقت و شايستگى آن را داشته باشند . » مرحوم فيض مىفرمايد : مراد از « يَصْرِفَ بِهِ وُجُوهَ النَّاسِ » آن است كه فرد طالب علم ، هدفش آن است كه با تحصيل علم به رياست برسد با آنكه شايستگى علمى و عملى آن را ندارد . فيض اين تفسير را از استدلال امام در ذيل روايت برداشت كرده است كه مىفرمايد : « انَّ الرِّئاسَةَ لا تَصْلُحُ الّا لِاهْلِها . » آنگاه روايتى از امام صادق عليه السلام نقل مىكند كه صدوق آن را در « معانىالاخبار » « 2 » آورده است . و مضمون آن با روايت فوق يكى است . راوى از امام عليه السلام معناى جلب توجه مردم را پرسيد . امام عليه السلام فرمود : مراد آن است كه به ناحقّ و بدون داشتن شايستگى لازم ، ادعاى امامت و رهبرى جامعه دارد . فيض روايت « معانى الاخبار » را شاهد ديگرى بر تفسير خود از روايت فوق مىداند . « 3 »
--> ( 1 ) . الوافى ، ج 1 ، ص 136 و 137 . ( 2 ) . معانى الاخبار ، ص 180 . ( 3 ) . الوافى ، ج 1 ، ص 215 و 216 .